E-2 yatırımcı vizesi: Türk vatandaşları için genel çerçeve

Türkiye E-2 anlaşma ülkesi mi?

Evet. ABD ile Türkiye arasındaki yatırım anlaşması 18 Mayıs 1990'da yürürlüğe girdi ve Türk vatandaşları bu tarihten beri E-2 kapsamındadır.

Temel şartlar

• Riske atılmış yatırım: sermaye işletmeye bağlanmış ve kaybedilebilir olmalıdır; yalnız hesapta bekleyen para veya pasif yatırım yeterli değildir.
• Esaslı (substantial) yatırım: sabit bir asgari tutar yoktur. Yatırımın yeterliliği işletmenin toplam maliyetine oranla değerlendirilir; işletme küçüldükçe beklenen oran yükselir.
• Gerçek ve faaliyette işletme: mal veya hizmet üreten, kâr amaçlı, aktif bir girişim olmalıdır.
• Marjinal olmamalı: işletme, yatırımcı ve ailesine asgari geçimden fazlasını şimdi veya genellikle 5 yıl içinde sağlama kapasitesine sahip olmalıdır.
• Geliştirme ve yönetme: yatırımcı en az %50 sahiplik ya da yönetsel kontrolle işletmeyi yönetmelidir.
• Sermayenin yasal kaynaktan geldiği belgelenmelidir.

Eş, çocuklar ve çalışanlar

• Eş ve 21 yaşından küçük bekâr çocuklar, uyruklarından bağımsız olarak bağımlı E-2 statüsüyle gelebilir.
• E-2 statüsündeki eşler statü gereği çalışma iznine sahiptir; 30 Ocak 2022'den itibaren eşlere "E-2S" kodlu giriş kaydı (I-94) veriliyor. Çocuklar bu kapsamda değildir.
• İşletmenin yönetici veya özel nitelikli çalışanları, işletmeyle aynı anlaşma uyruğunda olmak kaydıyla E-2 çalışanı olarak başvurabilir.

Kalış süresi ve yeşil kart ilişkisi

• İlk girişte en fazla 2 yıl kalış verilir; uzatmalar 2'şer yıllık dönemler hâlinde ve sayı sınırı olmadan yapılabilir. Vize geçerlilik süresi ile kalış süresi farklı şeylerdir.
• E-2 geçicidir: başvuran, statüsü bitince ABD'den ayrılma niyetini beyan eder. E-2 kendi başına yeşil karta (daimi oturum) yol açmaz.

Türkiye'den başvuru

• E vizesi başvuruları İstanbul Başkonsolosluğu'ndaki E vize birimi tarafından yürütülüyor. Randevu alındıktan sonra birim belge listesini ve gönderim talimatını iletiyor.
• Başvuruda DS-160 formu, konsolosluğun istemesi hâlinde DS-156E, işletmenin şartları nasıl karşıladığını anlatan kapak mektubu, sahiplik belgeleri, yatırımın kronolojik harcama listesi ve fon kaynağı belgeleri istenebilir. Güncel liste için konsolosluğun talimatını esas alın.
• 6 Eylül 2025'ten beri vize başvuruları kural olarak vatandaşı olunan veya ikamet edilen ülkedeki ABD temsilciliğine yapılmalıdır.
• E kategorisi vize başvuru ücreti 17 Haziran 2023'ten beri 315 USD'dir; ayrıca ülkeye özgü karşılıklılık ücreti uygulanabilir.
• ABD'de geçerli başka bir statüdeyseniz E-2'ye geçiş USCIS'e Form I-129 ile yapılabilir; ancak yurt dışına çıkıp dönmek için yine konsolosluktan vize almanız gerekir.

Amazon veya e-ticaret işletmesi E-2'ye uygun olabilir mi?

Mevzuat sektör ayrımı yapmaz; ölçüt işletmenin gerçek, aktif ve faaliyette olması ve marjinal olmamasıdır. E-ticarete özgü resmî bir değerlendirme rehberi bulunmuyor.

Pratikte konsolosluk şirket vergi beyannameleri, bordro ve yatırımın nereye harcandığına dair belgeler ister. ABD'de çalışanı veya fiziki faaliyeti olmayan, yalnız kurucunun geçimini sağlayan küçük bir çevrim içi mağazanın bu şartları belgelemesi zor olabilir. Hiçbir yatırım tutarı veya iş modeli vize garantisi değildir; karar konsolosluk memurunun takdirindedir.